ಡಿ.ಸಿ.ಪ್ರಕಾಶ್, ಸಂಪಾದಕರು
ಶಬರಿಮಲೆ ಅಯ್ಯಪ್ಪ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಎಲ್ಲಾ ವಯಸ್ಸಿನ ಮಹಿಳೆಯರು ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುವ ತೀರ್ಪನ್ನು ಮರುಪರಿಶೀಲಿಸುವಂತೆ ಕೋರಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾದ ಅರ್ಜಿಗಳ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸೂರ್ಯ ಕಾಂತ್ ನೇತೃತ್ವದ ನ್ಯಾಯಪೀಠವು ಈ ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದು, ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ಬಿ.ವಿ.ನಾಗರತ್ನ, ಎಂ.ಎಂ.ಸುಂದರೇಶ್, ಅಹ್ಸನುದ್ದೀನ್ ಅಮಾನುಲ್ಲಾ, ಅರವಿಂದ್ ಕುಮಾರ್, ಆಗಸ್ಟೀನ್ ಜಾರ್ಜ್ ಮಸಿಹ್, ಪ್ರಸನ್ನ ಬಿ.ವರಾಳೆ, ಆರ್.ಮಹಾದೇವನ್ ಮತ್ತು ಜೋಯ್ಮಲ್ಯ ಬಾಗ್ಚಿ ಅವರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ನ್ಯಾಯಪೀಠವು ಈ ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ.
ನಿನ್ನೆಯ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಶಬರಿಮಲೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ವಿರುದ್ಧದ ತಾರತಮ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂವಿಧಾನದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಮಿತಿಗಳ ಕುರಿತು ಚರ್ಚೆಗಳು ನಡೆದವು.
ಈ ಚರ್ಚೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಬಿ.ವಿ.ನಾಗರತ್ನ ಅವರು, “ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಒಂದು ದೇವಾಲಯವು ಶೈವ, ವೈಷ್ಣವ ಅಥವಾ ಶ್ರೀವೈಷ್ಣವ ಪೂಜಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದರೆ, ಆ ಪದ್ಧತಿಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅದನ್ನು ‘ಧಾರ್ಮಿಕ ಪಂಥ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಶೈವ ಪೂಜಾ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ, ವೈಷ್ಣವರು ವೈಷ್ಣವ ಪದ್ಧತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆಯಾ ಪೂಜಾ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಒಬ್ಬ ಹಿಂದೂ ಯಾವುದೇ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಹೋಗಬಹುದು” ಎಂದು ಅವರು ವಿವರಿಸಿದರು.
ಆಗ ಹಿರಿಯ ವಕೀಲ ಜಯಂತ್ ಮುತ್ತುರಾಜ್ “ನನ್ನ ಆರಾಧನೆಯನ್ನು ಇಡೀ ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಯಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಬಾರದು” ಎಂದು ವಾದಿಸಿದಾಗ, ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಅಹ್ಸಾನುದ್ದೀನ್ ಅಮಾನುಲ್ಲಾ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸಿ, “ನೀವು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಹಿಂದೂ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೂ, ಹಿಂದೂಗಳ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾನೂನುಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಾಹ ಕಾನೂನುಗಳಿಂದ ನೀವು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೆ, ನೀವು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ವರ್ಗದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತೀರಿ. ಆಗ ಪೂಜೆ ಧರ್ಮದ ಭಾಗವಾಗುತ್ತದೆ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ಇದನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ಹಿರಿಯ ವಕೀಲ ಗುರು ಕೃಷ್ಣಕುಮಾರ್ “ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮವು ದೇವರ ಮೇಲಿನ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ನಾಸ್ತಿಕತೆಯ ನಡುವೆ ತೂಗಾಡುವ ಲೋಲಕದಂತಿದೆ” ಎಂದು ವಾದಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕೆ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾದ ಬಿ.ವಿ.ನಾಗರತ್ನ ಅವರು, “ನೀವು ಇದನ್ನು ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ಮಾತ್ರ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೀರಿ. ಆದರೆ, ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಇತರ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪಂಥಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ನಾವು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ, ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಅಲ್ಲ. “ಈಗ ಪ್ರತಿಮೆಗಳಿಗೂ ಆತ್ಮಸಾಕ್ಷಿ ಇದೆ ಅಂತ ಹೇಳ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿಮೆಗಳಿಗೂ ಆತ್ಮಸಾಕ್ಷಿ ಇರಬಹುದೇ?” ಅಂತ ಅವರು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು.
ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಿರುವ 7 ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು:
- ವಿಧಿ 25ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಮಿತಿಗಳೇನು?
- ವೈಯಕ್ತಿಕ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ (ಆರ್ಟಿಕಲ್ 25) ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಪಂಗಡಗಳ ಹಕ್ಕು (ಆರ್ಟಿಕಲ್ 26) ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧವೇನು?
- ಧಾರ್ಮಿಕ ಗುಂಪುಗಳ ಹಕ್ಕುಗಳು ಇತರ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿವೆಯೇ?
- ಸಂವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿರುವ ‘ನೈತಿಕತೆ’ (Morality) ಎಂದರೆ ಏನು?
- ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಎಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಮಾಡಬಹುದು (Judicial Review)?
- ವಿಧಿ 25(2)(b) ರಲ್ಲಿ “ಹಿಂದೂಗಳ ವಿಭಾಗಗಳು” ಎಂದರೆ ಏನು?
- ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಸೇರದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಆ ಧರ್ಮದ ಆಚರಣೆಗಳ ವಿರುದ್ದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಮೊಕದ್ದಮೆ (ಪಿಐಎಲ್) ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದೇ?
ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಕುರಿತು ಚರ್ಚೆಗಳು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತವೆ.
